Jak oszczędzać na zakupach spożywczych (i nadal jeść dobrze)

Ceny żywności wciąż idą w górę. Co więcej, większość z nas przepłaca na zakupach spożywczych i to nie z powodu rozrzutności, tylko przez sprytną konstrukcję supermarketów, która to ułatwia.
Kilka prostych nawyków może to zmienić. Oto, co naprawdę działa.

W skrócie

• Planowanie posiłków i robienie zakupów z listą może obniżyć koszty nawet o 25%

• Mrożone i konserwowe produkty mają taką samą wartość odżywczą jak świeże i są przy tym znacznie tańsze

• Marnowanie jedzenia w dużej mierze da się ograniczyć, a wyrzucone jedzenie to po prostu wyrzucone pieniądze

• Największe oszczędności wynikają ze zmiany nawyków, a nie z wybierania innego supermarketu

• Niewielkie zmiany w podejściu do zakupów przekładają się na większe oszczędności w skali tygodni, miesięcy i lat

Zacznij jeszcze przed wyjściem z domu

Najdroższe zakupy spożywcze to te nieplanowane. Bez listy zakupy wymykają się spod kontroli i kończą się dodatkowymi wydatkami, bo cały układ sklepu temu sprzyja.
Dziesięć do piętnastu minut planowania posiłków przed zakupami zwraca się z nawiązką. Rozpisz główne posiłki na tydzień, sprawdź co masz w domu i zrób listę tylko tego, czego faktycznie brakuje. Zarezerwuj jeden wieczór na resztki i to, co zalega w lodówce – to znacząco ogranicza wyrzucanie jedzenia.
Warto też ustalić tygodniowy budżet. Określ limit przed zakupami, żeby rachunek przy kasie nie był niespodzianką.

W supermarkecie

Nie daj się nabrać na duże opakowania – sprawdzaj cenę za kilogram lub litr.
Większe opakowanie nie zawsze wychodzi korzystniej. Porównuj ceny za 100 g lub za kilogram, zamiast sugerować się ceną na etykiecie – różnice potrafią być spore, zwłaszcza między markami a produktami własnymi sklepów. Alternatywy marek własnych są często produkowane przez tych samych dostawców i mają identyczne wartości odżywcze.
Rób zakupy raz lub dwa razy w tygodniu, a nie codziennie
Częste „drobne” zakupy to prosta droga do przekraczania budżetu. Każda dodatkowa wizyta w sklepie to kolejna okazja do nieplanowanych zakupów. Dla większości osób zakupy raz lub dwa razy w tygodniu w zupełności wystarczą.
Głód i zakupy to kiepskie połączenie

Tę zasadę potwierdzają liczne badania. Głód sprawia, że częściej sięgasz po gotowe jedzenie i przekąski, które normalnie by Cię nie skusiły. Zjedz coś przed wyjściem.
Podchodź sceptycznie do promocji
Promocje typu „kup więcej, zapłać mniej” mają sens tylko wtedy, gdy faktycznie zużyjesz wszystko przed upływem daty ważności. Jeśli cena za jednostkę nie jest wyraźnie niższa albo kupujesz więcej, niż potrzebujesz – to nie zysk, a strata.
Zakupy poza godzinami szczytu
Wczesne poranki i późne wieczory to mniej tłoku i lepszy dostęp do przecenionych produktów. Warto to uwzględnić, jeśli pozwala na to Twój plan dnia.

Mrożonki i konserwy: czas zmienić podejście

Wciąż pokutuje przekonanie, że świeże zawsze znaczy lepsze. Badania tego nie potwierdzają.
Mrożone warzywa są zwykle zamrażane w szczycie świeżości, dzięki czemu często zachowują więcej wartości odżywczych niż świeże, które spędziły kilka dni w transporcie i magazynach. Mrożone warzywa można przechowywać do ośmiu miesięcy. Rośliny strączkowe, pomidory i ryby w puszkach są trwałe, niedrogie i pełne wartości odżywczych.
Włączając je na równi ze świeżymi produktami, zamiast traktować je jako plan B, możesz sporo zaoszczędzić bez kompromisów w jakości.

Ogranicz marnowanie jedzenia

Duża część pieniędzy na zakupy znika po cichu razem z wyrzucanym jedzeniem. W samej Wielkiej Brytanii co roku marnuje się około 9,5 miliona ton jedzenia (WRAP), z czego większości można by uniknąć.
Kilka nawyków, które naprawdę działają:
Najpierw zużyj to, co leży najdłużej Kiedy rozpakowujesz zakupy, odkładaj nowsze produkty na tył półki. Starsze używaj w pierwszej kolejności. Proste rozwiązanie, a potrafi sporo zmienić.
Orientuj się na bieżąco, co masz w kuchni. Krótka lista w telefonie albo na lodówce pomaga uniknąć kupowania tego samego i przypomina, co trzeba zużyć, zanim się zepsuje.
Gotuj partiami i zamrażaj. Gotowanie większych porcji i ich mrożenie ogranicza marnowanie jedzenia i zmniejsza pokusę, aby zamówić coś na szybko, gdy brakuje czasu. Zupy, kasze i dania bogate w białko w większości nadają się do mrożenia.
Zaplanuj jeden dzień na zużycie resztek. Jeden obiad w tygodniu przygotuj z tego, co zostało w lodówce. Idealnie sprawdzą się dania typu stir-fry, frittaty, zupy i wrapy.

Jeśli robisz zakupy dla jednej osoby

W jednoosobowych gospodarstwach łatwiej o marnowanie jedzenia – standardowe opakowania są po prostu za duże dla jednej osoby, a świeże produkty psują się, zanim zdążysz je zużyć.
Kilka zmian wystarczy: wybieraj składniki, które wykorzystasz w różnych daniach (jajka, mrożone warzywa, ciecierzyca z puszki), sięgaj po mrożonki zamiast świeżych produktów, gdy nie masz pewności, że je zużyjesz, i planuj dwa posiłki z jednego składnika bazowego.
Jeśli masz współlokatorów, wspólne kupowanie większych ilości podstawowych produktów (takich jak ryż, makaron, oleje czy konserwy) pozwala zaoszczędzić bez marnowania.

Jeśli robisz zakupy dla rodziny

To zmienia podejście – opłaca się kupować więcej i lepiej planować. Gotowanie większych porcji i ich mrożenie to najlepszy sposób, by nie przepłacać w ciągu tygodnia, kiedy brakuje czasu. Domowe przekąski, takie jak owoce, popcorn, czy pokrojone warzywa są nie tylko tańsze od pakowanych odpowiedników, ale też mają mniej cukru i dodatków.

Wykorzystaj dostępne możliwości

Programy lojalnościowe supermarketów i aplikacje cashback dają realne oszczędności, a korzystanie z nich jest naprawdę proste. Dzięki aplikacjom takim jak Too Good To Go czy Olio można znaleźć tanie lub darmowe produkty z krótkim terminem i wykorzystać je, jeśli plan posiłków nie jest z góry ustalony.

Najważniejsze wnioski

• Planuj posiłki przed zakupami – to robi największą różnicę.

• Sprawdzaj ceny za jednostkę i w przypadku podstawowych produktów wybieraj marki własne.

• Mrożone i konserwowe produkty dobrze wypadają pod względem wartości odżywczych i kosztują znacznie mniej.

• Ogranicz marnowanie dzięki prostym nawykom przechowywania i jednemu posiłkowi w tygodniu z tego, co zostało w lodówce.

• Rób zakupy rzadziej, po posiłku i zawsze z listą.

Tekst opracowany przez zespółThe Digest